جمعه، شهریور ۲۷، ۱۳۹۴

بحثهای توییتری و دکارت

بحثهای توییتری و دکارت

بنظر می رسد توییتر در میان ایرانیان انقلابی فکری به پا کرده و اگر در دوران جنبش سبز ایران، فیسبوک و توییتر اول بار برای جنبشی اجتماعی در دنیا مطرح شدند و سپس در بهار عربی نقش آفرین گشتند، امروز گویی نسل جدیدی از جوانان ایران مستقل اندیشی را به نوعی دیگر در توییتر به نمایش می گذارند که یاد آور انقلاب دکارتی در غرب است.
 
این انقلاب دکارتی در فضای اجتماعی ایران فقط صاحبان مکاتیب کهن فکری را به وحشت نیانداخته است و بسیاری از جریانات چپ و لیبرال را نیز ترسانده که جسارت این نسل جوان را برای مستقل اندیشیدن، برابر تحسین نادانی تلقی می کنند.
 
سالها پیش در بحث موضوع لائیکات یعنی مردم عادی و غیرروحانی در فلسفه دکارت، اشاره شد که "این مهم است که تأکید کنیم توصیه تفکر مستقل از طرف دکارت، و تحقیر کتاب آموزی، مترادف بدور ریختن دانش و تحسین نادانی نیست، که متأسفانه بسیاری از اگزیستانسیالیست ها به دکارت نسبت میدهند. برعکس، کوشش های او برای خلق صدها فیلسوف است، و نه یکی دو حکیم، وقتی که وی از مساوات حس خوب در میان همه انسانها سخن میگوید" (1).
 
در همان نوشته این عبارات به نقل از دکارت آمده که "هیچ مانعی برای لائیکات نیست که به حقیقت وجود دست یابد، و منطق رسمی، کاملأ برای آنها که میخواهند حقیقت چیزها را تفحص کنند، بی فایده است.  و در نتیجه منطق رسمی بایستی از مبحث فلسفه به مبحث بیان منتقل شود."  لازم به تذکر است که منظور دکارت از منطق رسمی (فرمال)، منطق ارسطوئی آن زمان است، نه منطق سمبولیک، که امروز منطق فرمال نامیده میشود، و ده ها سال بعد از دکارت، با کوششهای لایبنیتس و دیگران بوجود آمد. مضافاً آنکه در عصر کنونی همین حرف را در مورد دیدگاه های جوامع سرمایه داری و سوسیالیستی باید گفت که باید به مبحث تاریخ سپرده شوند هنگامیکه ما چندان فاصله ای از سینگولاریته نداریم (2).
 
به امید جمهوری آینده نگر دموکراتیک و سکولار در ایران
 
سام قندچی، ناشر و سردبیر ایرانسکوپ
بیست و هفتم شهریور ماه 1394  
September 18, 2015
 
پانویس:
 
1. دکارت و لائیکات (مردم عادی غیر روحانی یا غیرمتخصص)
http://www.ghandchi.com/397-Descartes.htm

Descartes and Laity
http://www.ghandchi.com/397-DescartesEng.htm



متون برگزیده

 


----------------------
http://www.iranscope.com

بايگانی وبلاگ